Colmcille

Colmcille

Nuacht

Baird Nua-Aoiseacha : Srutháin

· ·

Arna chur i láthair ag Earagail Arts Festival, Colmcille agus Eoghan Mac Giolla Bhríde… Baird Nua-Aoiseacha : Srutháin

Tar linn ar aistear mara ar churach na féile. Beidh Eoghan Mac Giolla Bhríde ar na rámhaí ag stiúradh an bhealaigh dúinn. Le chéile rachaidh muid ar thuras le filí agus ealaíontóirí ó cósta na hAlban agus na hÉireann. Inár gcuideachta thar na dtonnta beidh na filí Rona Dhòmhnallach, Máire Dinny Wren, Rody Gorman agus Gillebrìde MacIllemhaoil chomh maith leis an ealaíontóir Kim Sharkey. Ceiliúradh ilghnéitheach den fharraige agus den ealaíon atá i gcoiteann againn. Bígí linn ar líne ar an turas fileata farraige seo sa churach bheag.

Tugann Féile Ealaíon Earagail, príomhimeacht samhraidh Dhún na nGall, féile comhdhlúite ath-shamhlaithe de Srutháin (Sruthanna Beaga) duit, 9 go 26 Iúil, clár 18 lá de léirithe ar líne agus raidió, ealaíona idirghníomhacha, máistir-ranganna, agus amharclann pop-up.

Laa Columb Killey – Lá Fhéile Cholmcille Oileán Mhanann

· ·

Bannaght Columb Killey as yeearreeyn share voish Mannin

Beannacht Cholmcille agus gach dea-ghuí ó Oileán Mhanainn. From Phil Gawne  [Leagan Gaeilge thíos]

Choud’s ta recortyssyn soilshey dooin ta feailley ny margey er ve goll er cummal ayns Skeerey Cairbre jannoo ard-eailley jeh Columb Killey er dyn 1733. Ayns e chooinaghtyn, screeu Dr Juan y Clague, eshyn ren recortys beeal-arrish as arraneyn as carryn tradishoonagh as hooar baase ayns 1908, “ta cooinaght aym pene er ollan, snaie olley, eggaghyn dy eaddagh, eeast chirmit, eeast sailjey as lhiare goll er creck er’n nah laa as feed Mean Souree er Laa Columb Killey” as “ta mee er nakin wheesh as feed bwaagyn ayn ry hoi creck lhune eddyr yn daa ghroghad.”

Hie yn margey magh ass ayns ayrn s’jerree y nuyoo keead jeig agh v’eh aavioghit ayns 1912 ec yn Ard-jaghin Kewley as ta laa seyr ny skeerey er ve ayn er dyn shen, lesh spoyrtyn, taishbynys troar as ellynyn, as kiaull as rinkaghyn. Hig keeadyn dy leih dagh blein dy chur shilley er ny goaill ayrn ayn as she laa mie inshit foast ayns blein heshoil ny Manninee https://soundcloud.com/phil-gawne/columb-killey-mannin

Tá fianaise scríofa ar fhéile nó aonach ag ceiliúradh Cholmcille i bParóiste Cairbre in Oileán Mhanann ó 1733 ar a laghad. Deir an Dr John Clague, bailitheoir béaloidis a fuair bás i 1908: “Is cuimhin liom féin olann, snáth olainn, iasc triomaithe, scadáin shaillte agus leathar a bheith á ndíol i mí mheáin an tsamhraidh ar Lá Fhéile Colmcille.” agus “ Chonaic mé suas le fiche puball idir an dá dhroichead agus leann á ndíol iontu.”

Is cosúil gur shíothlaigh an fhéile sa dara leath den naoú céad déag acu rinne an tArd-Déagánach Kewley a athbheochan i 1912, agus tá sé ina lá saoire ag an pharóiste riamh ó shin agus spórt, ealaíona seó táirgí agus rince mar pháirt de. Meallann an t-aonach na céadta cuairteoir gach bliain, agu tá sé na laethanta móra i fhéilire shóisialta Oileán Mhanann. Beannachtaí Columb Killey agus gach dea-ghuí as Manainn.

Lainseálann Foras na Gaeilge agus Bòrd na Gàidhlig suíomh gréasán nua do Cholmcille

· ·

Tá lúcháir ar Fhoras na Gaeilge agus ar Bòrd na Gàidhlig suíomh gréasáin nua a lainseáil inniu don chlár Colmcille, a nascann Éire agus Albain. Lainseáladh an suíomh nuadheartha ar an 9 Meitheamh, lá féile Naomh Colmcille. Ar an suíomh tá lógó nua do Cholmcille, an clár comhpháirtíochta a nascann Gaeilge na hÉireann agus Gaeilge na hAlban. Tá an suíomh comhóstáilte ar fáil i nGaeilge na hÉireann, i nGaeilge na hAlban agus i mBéarla, agus tá sé comhtháite le cainéil ar na meáin shóisialta.

Continue Reading

Cad é Iomain Cholmcille

· ·

Thoisigh Iomain Cholmcille le cluiche amháin le rialacha idirnáisiúnta idir Micheál Breathnach CLG agus foireann d’imreoirí roghnaithe camánachta a raibh Gaeilge na hAlban acu in Òban in 2007.

Ag croílár an imeachta bhí an Ghaeilge. B’éigean Gaeilge na hÉireann nó Gaeilge na hAlban a bheith ag gach imreoir agus b’éigean dóibh í a úsáid. Thaitin an cluiche go mór le gach duine a d’imir, ach níorbh é sin deireadh an scéil.

I ndiaidh an chéad chluiche sin, tá an tionscadal i ndiaidh fás thar dhosaen comórtas a reáchtáladh i gConamara, Eilean Sgitheanach, Dún na nGall, Glaschú agus an Gearasdan.

In 2015 thoisigh comórtas na mban, An Còrn Sgàthaich, agus bhí comórtais don óige ann riamh ón tús. De ghnáth tugann an fhoireann atá ar cuairt cóitseáil d’óige na háite, agus méadaíonn seo muinín muintir na háite.

Bíonn caighdeán maith imeartha ann sna cluichí seo, le himreoirí a bhfuil Gaeilge acu agus a d’imir ar an leibhéal is airde chomh maith le himreoirí ó chlubanna níos lú. Meallann na cluichí sluaite móra agus tá de chlú orthu taispeántas ar dóigh a thabhairt cibé áit a n-imrítear iad.

Bíonn an ceol agus an chraic iontach tábhachtach mar chuid den ócáid uilig chomh maith, agus is iomaí sin céilí a bhí mar chuid den chomórtas, le himreoirí agus oifigí ag fáil seans a bheith ag caint le chéile agus ag foghlaim óna chéile.

Na Buntáistí

Is fada buan na buntáistí a bhaineann le hIomain Cholmcille, le naisc neartaithe idir Gaeil istigh i náisiúin agus idir náisiúin, le cairdeas láidir déanta thar na blianta.

Tá úsáid na Gaeilge agus tógáil na muiníne á úsáid ag croílár gach rud a dhéanann Colmcille. Tugann sé deis agus áit do dhaoine óga a bhfuil spéis acu i spórt na nGael lena dteanga a úsáid i suíomh spraíúil neamhfhoirmiúil lán d’fhuinneamh agus spreagadh.

In Albain, oibríonn Iomain Cholmcille (Alba) le tacaíocht ó Bòrd na Gàidhlig le stádas Ghaeilge na hAlban a ardú sa chamánacht trí chomórtais óige agus imeachtaí pobail.

Féile na Gealaí

· ·

Bunaíodh Féile na Gealaí in 2016 agus ba í príomhaidhm lucht a heagraithe féile champála lán-Ghaelach a chur ar fáil do lucht labhartha na Gaeilge leis an cheol, an cultúr agus ealaíona uile na Gaeilge a chur chun cinn ar bhealach nuálach.

Lena chois sin bhí sé mar sprioc acu nasc a chruthú le grúpaí, daoine agus ealaíontóirí a a bhfuil Gaeilge na hAlban ar a dtoil acu agus atá sásta páirt a ghlacadh in imeachtaí na féile. Ar na healaíontóirí as Albain a ghlac páirt san fhéile go dtí seo tá leithéidí, Niteworks, Griogair Labhruidh, Sian, Trail West agus Whyte, gan ach dornán acu a lua. Cuireann lucht éisteachta na hÉireann an-spéis sa mheascán de cheol leictreonach agus de shean-nós atá ag leithéid Niteworks. Níl féile cheoil lán-Ghaelach in Albain go fóill, agus baineann lucht Ghaeilge na hAlban an-sult as Féile na Gealaí.

Continue Reading

Teagmháil

Teagmháil

Èirinn

Foras na Gaeilge
2-6 Sráid na Banríona, Béal Feirste,
BT1 6ED
028 9089 0970


Alba

Bòrd na Gàidhlig
Taigh a' Ghlinne Mhòir, Inbhir Nis,
IV3 8NW
+44 (0)1463 225454

Labhair Linn

Labhair Linn

Cuirimid fáilte roimh do chuid tuairimí agus is breá linn cloisteáil faoi do thionscadail agus d’imeachtaí.

#colmcille #colmcille1500



© Colmcille 2026